Ultrasonografia

Badanie ultrasonograficzne w czasie prawidłowo rozwijającej się ciąży powinno być wykonane przynajmniej trzykrotnie. Pierwsze z nich przypada na koniec pierwszego trymestru ciąży, czyli między ukończeniem 11 tygodnia liczonego od początku ostatniej miesiączki a końcem 14 tygodnia (jeśli cykle miesiączkowe przed zajściem w ciążę trwały 28 dni).
To badanie ma na celu określenie, czy ciąża jest pojedyncza czy mnoga oraz czy wielkość płodu zgadza się z terminem ostatniej miesiączki podawanym przez pacjetnkę. Jednym z ważniejszych elementów badania jest ocena przejaśnienia karkowego (NT), którego poszerzenie oznacza większe prawdopodobieństwo tego, że dziecko ma zespół Downa, wadę serca lub inną wadę, niż u pacjetnek, których dzieci mają prawidłową szerokość NT. Podobnie brak obecności kości nosowej, nieprawidłowy przepływ krwi przez zastawkę trójdzielną i przewód żylny oznacza nieco wyższe ryzyko zespołu Downa i innych zespołów genetycznych, ale znaczenie tych elementów jest dużo mniejsze niż znaczenie przejaśnienia karkowego. W ramach USG oceniany jest również rozwój różnych struktur i narządów płodu. Sprawdza się, czy prawidłowo wygląda czaszka i mózg, czy dziecko nie ma rozszczepu podniebienia, czy prawidłowo zlokalizowane jest serce, żołądek, nerki i pęcherz moczowy. Widać też zwykle na tym etapie, czy prawidłowo rozwijają się ręce i nogi płodu.
Najlepszym czasem na drugie badanie ultrasnogoraficzne jest okolica 20 tygodnia ciąży. W tym okresie ogląda się, czy płód rośnie proporcjonalnie i w prawidłowym tempie, czy łożysko jest zlokalizowane w odpowiednim miejscu i czy ilość płynu owodniowego jest taka, jak powinna być. Sprawdzany jest rozwój mózgu, widać obie gałki oczne, podniebienie i wargi. Często udaje się zobrazować i sfotografować profil dziecka. W klatce piersiowej dość dokładnie widać serce co pozwala wykluczyć jego poważniejsze wady. Prawidłowy obraz brzuszka z żołądkiem, nerkami i pęcherzem moczowym oraz ruchy i budowa kończyn pozwalają potwierdzić ich prawidłowy rozwój.
Trzecie badanie wykonywane jest zwykle w okolicy 30 tygodnie ciąży. Ocenia się wówczas orientacyjną masę płodu - można na tej podstawie w pewnym zakresie przewidzieć wielkość dziecka w terminie porodu. Prawidłowa waga dziecka, odpowiednia ilość płynu owodniowego i wygląd łożyska mówią nam o tym, czy płód jest prawidłowo odżywiany i czy dostaje odpowiednią ilość tlenu przez łożysko. Ponownie ocenia się dokładnie rozwój wszystkich narządów, które od dwudziestego tygodnia mogły zostać uszkodzone takimi czynnikami jak na przykład wirus.